Erzincan Meşhur Yemekleri ve Yöresel Lezzetleri
Doğu Anadolu'nun bereketli topraklarında yer alan Erzincan, dünyaca ünlü tulum peyniri, kendine has döneri ve zengin hamur işi kültürüyle tanınan bir gastronomi durağıdır.
Erzincan mutfağında 14 farklı meşhur yemek bulunmaktadır. Bu yemekler, şehrin kültürel mirasını yansıtan ve nesilden nesile aktarılan özel tariflerdir.

Erzincan'nin Meşhur Yemekleri
Erzincan ilinde bulunan en popüler ve geleneksel yemekleri keşfedin. Her biri kendine özgü lezzeti ve hazırlanış şekliyleDoğu Anadolu mutfağının zenginliğini yansıtır.

Sarğı Burma
İnce açılan yufkaların içerisine bol ceviz serpilip burularak sarılmasıyla yapılan şerbetli bir tatlıdır. Nar gibi kızaran hamurun üzerine soğuk şerbet dökülerek servis edilir. Erzincan'da bayramların ve özel kutlamaların baş tacı tatlısıdır.

Ayran Aşı (Gırık)
Yoğurt, buğday ve küçük köftelerle hazırlanan, üzerine tereyağlı nane sosu gezdirilen ferahlatıcı bir çorbadır. Yörede 'Gırık' olarak da bilinen bu çorba, hem sıcak hem de soğuk olarak tüketilebilir. İçerisindeki minik köfteler lezzetini artırır.

Erzincan Lokumu
Adı lokum olsa da aslında kurabiye tarzında, ağızda dağılan yumuşak bir tatlıdır. Bol tereyağı ve zeytinyağı ile yapılır, üzeri genellikle pudra şekeri ile kaplanır. Çay saatlerinin ve bayram ziyaretlerinin sevilen ikramlıklarındandır.

Kemah Tiridi
Erzincan'ın Kemah ilçesine özgü, mayalı ekmeklerin üzerine haşlanmış et suyu ve et parçalarının eklenmesiyle yapılan bir tirit çeşididir. Özel günlerde ve kalabalık sofralarda ana yemek olarak sunulur. Ekmeklerin et suyuyla yumuşaması yemeğin en önemli özelliğidir.

Sırın
Yufkaların rulo şeklinde sarılıp kesilmesi ve tepsiye dizilmesi, ardından üzerine sarımsaklı yoğurt ve kızdırılmış tereyağı dökülmesiyle hazırlanan bir yemektir. Mantıya benzer bir lezzeti vardır ancak kıymasız yapılır. Erzincan sofralarının vazgeçilmez ara sıcaklarından biridir.

Pirpirim Aşı
Yabani semizotu (pirpirim) kullanılarak yapılan, içerisine nohut, mercimek ve bulgur gibi bakliyatların eklendiği besleyici bir tencere yemeğidir. Kurutulmuş pirpirim ile kışın, tazesiyle yazın yapılabilir. Ekşili ve salçalı suyu ile oldukça lezzetlidir.

Ekşili Çorba
Buğday, yeşil mercimek ve çeşitli bakliyatların, ekşi erik, sumak veya koruk suyu ile tatlandırılarak pişirildiği iştah açıcı bir çorbadır. Hem besleyici hem de sindirimi kolaylaştırıcı etkisiyle bilinir. Yörede 'Eşgili' olarak da telaffuz edilir.

Erzincan Ketesi
İçerisine kavrulmuş unlu iç harcı konularak hazırlanan, dışı çıtır içi tel tel dökülen mayalı bir hamur işidir. Özellikle bayramlarda, düğünlerde ve kahvaltılarda tulum peyniri ile birlikte tüketilmesi bir gelenektir. Yapımı zahmetli olsa da lezzetiyle bölgenin en sevilen hamur işlerindendir.

Gasefe
Erzincan'ın meşhur kuru kayısılarıyla yapılan, üzerine bol tereyağı ve ceviz eklenerek hazırlanan tatlı bir lezzettir. Genellikle yemeklerden sonra hafif bir tatlı olarak veya kahvaltılarda tüketilir. Kayısının doğal şekeri ve tereyağının uyumu damakta eşsiz bir tat bırakır.

Babikko
Kalınca hazırlanan hamurun fırında pişirilip içinin oyulması ve ufalanması, ardından sarımsaklı yoğurt ve eritilmiş tereyağı ile harmanlanmasıyla yapılan bir hamur işidir. Sırın yemeğine benzer ancak sunumu ve hamur yapısı farklıdır. Özel günlerde ve misafir ağırlamalarında sıkça yapılır.

Kelecoş
Kurutulmuş yoğurt (kurut) veya süzme yoğurt ile yapılan, içerisine bayat ekmeklerin doğrandığı ve üzerine kavrulmuş soğanlı etin döküldüğü geleneksel bir yemektir. Özellikle kış aylarında enerji vermesi için tüketilir. Yöresel mutfak kültürünün en eski ve köklü tariflerinden biridir.

Kesme Çorbası
Elde açılan hamurun ince şeritler halinde kesilmesiyle hazırlanan erişteler, yeşil mercimek ve köfte ile birleştirilerek yapılan doyurucu bir çorbadır. Genellikle üzerine tereyağlı nane ve pul biber yakılarak servis edilir. Erzincan mutfağında hem başlangıç hem de ana öğün olarak tüketilir.

Erzincan Tulum Peyniri
Şavak aşireti tarafından geleneksel yöntemlerle üretilen, koyun sütünden yapılan ve keçi derisi tulumlarda olgunlaştırılan coğrafi işaretli bir peynirdir. Keskin tadı, dağılan yapısı ve yüksek yağ oranıyla kahvaltıların vazgeçilmezidir. Aylarca mağaralarda veya soğuk hava depolarında bekletilerek lezzetini kazanır.

Erzincan Yaprak Döneri
Erzincan'ın yaylalarında beslenen hayvanların etiyle yapılan, kıyma katılmadan sadece yaprak et şeklinde hazırlanan meşhur bir döner çeşididir. Etler soğan suyu ve tuz ile terbiye edilerek dinlendirilir, bu da ona yumuşaklık ve kendine has bir aroma katar. Odun ateşinde yavaş yavaş pişirilerek servis edilir.
Erzincan Mutfağı Hakkında
Erzincan mutfağı, Doğu Anadolu Bölgesi'nin sert karasal iklimi ile Fırat Nehri'nin suladığı verimli ovaların yarattığı mikroklima etkisinin bir sentezidir. Şehrin gastronomi kimliğinin en belirgin özelliği, hayvancılığa dayalı süt ve et ürünlerinin kalitesidir. Özellikle koyun sütünden elde edilen, deri tulumlara basılarak mağaralarda olgunlaştırılan Erzincan Tulum Peyniri, şehrin en önemli marka değeridir. Bununla birlikte, bölgeye özgü endemik bir tür olan Cimin üzümü, sofralık üzümler arasında kendine has aromasıyla öne çıkar. Şehrin yemek kültüründe hamur işleri ve çorbalar geniş bir yer tutar. Kesme çorbası, gendime çorbası gibi başlangıçlar, soğuk kış günlerinin vazgeçilmezidir. Ana yemeklerde ise etin sebze ve bakliyatla buluştuğu tencere yemekleri ile tandır kültürünün izleri görülür. Erzincan döneri, yaprak etin özel terbiyesi ve odun ateşinde pişirilmesiyle diğer dönerlerden ayrılan bir lezzet profiline sahiptir. Tatlı kültüründe ise bölgenin zengin meyve hasadının etkileri görülür. Dut pekmezi, cevizli sucuk ve pestil gibi ürünler, hem enerji kaynağı olarak tüketilir hem de misafirlere ikram edilir. Erzincan mutfağı, geleneksel yöntemlerin modern sofralara taşındığı, doğal ve katkısız ürünlerin ön planda olduğu köklü bir Anadolu mutfağıdır.
Erzincan Mutfak Kültürü
Erzincan mutfak kültürü, misafirperverlik ve paylaşma geleneği üzerine kuruludur. Özellikle düğün, bayram ve cenaze gibi toplu etkinliklerde kurulan sofralar, sosyal dayanışmanın bir parçasıdır. Kış ayları uzun ve sert geçtiği için 'kış hazırlığı' kültürü oldukça gelişmiştir; yazdan kurutulan sebzeler, yapılan erişteler, kaynatılan pekmezler ve basılan peynirler kışın tüketilir. Bakır kaplarda yemek pişirme geleneği hala bazı evlerde ve restoranlarda devam etmektedir. Kahvaltı kültürü, tulum peyniri, tereyağı, bal ve kete gibi yöresel ürünlerle oldukça zengindir.
Erzincan'nin Özel Malzemeleri
Erzincan mutfağında kullanılan özel ve yerel malzemeler, yemeklerin karakteristik lezzetini oluşturur. Bu malzemeler, şehrin coğrafi konumu ve iklim koşulları sayesinde yetişen veya üretilen özgün ürünlerdir.
Erzincan Mutfağında Pişirme Teknikleri
Erzincan yöresel yemekleri, geleneksel pişirme teknikleri kullanılarak hazırlanır. Bu teknikler, yüzyıllardır süregelen deneyimlerle geliştirilmiş ve günümüze kadar aktarılmıştır.
Erzincan Mutfağının Tarihçesi
Erzincan, tarih boyunca İpek Yolu üzerinde stratejik bir konumda bulunmuş, bu sayede farklı kültürlerin etkileşim noktası olmuştur. Urartulardan Hititlere, Selçuklulardan Osmanlılara kadar birçok medeniyete ev sahipliği yapan şehir, bu çeşitliliği mutfağına da yansıtmıştır. Tarihsel süreçte bölgedeki göçebe Türkmen aşiretlerinin hayvancılık kültürü ile yerleşik halkın tarım kültürü birleşerek bugünkü zengin mutfak yapısını oluşturmuştur. Özellikle 1939 depremi gibi büyük yıkımlar yaşasa da, şehir halkı mutfak geleneklerini nesilden nesile aktararak korumayı başarmıştır.


